Mijlpaal zonder toeters-en-bellen

Toen ik CircusPatz begon had ik voor ogen dat ik middelvrij verhalen zou gaan bedenken. Simpel gezegd, ik start bij een verhaal en daarna ga ik wel nadenken over hoe we het verhaal naar buiten gaan brengen. Eigenlijk zou je na het bedenken van het verhaal opzoek moeten gaan naar het podium dat het best bij het verhaal zou passen. Logisch eigenlijk.

In de praktijk liep het wat anders. Ik kreeg de kans om met een geweldige partner samen te werken; A.W.Bruna Uitgevers. Dat betekende wel dat -naast een avonturenkoffer, een Tekenzakrugzak en een luisterboek- de focus wel op boeken lag.

Helemaal geen probleem natuurlijk.

Vandaag bedacht ik me plots dat we langzaam maar zeker van deze papieren-boek koers af beginnen te rollen. In mijn productieschema van de aankomende maanden stonden vier verschillende media; Een papieren boek, een app, een film/tvserie en een echte ruimte (het Verhalen*laboratorium en de Verhalen*school). Hoe middelvrij kan je verhalen vertellen?

Soms voelen mijlpalen aan als mijlpalen met champagne, soms voelen ze aan als een ingeving. Een constatering. Waarbij eigenlijk toeters en slingers horen, maar nu beperkt blijven tot een glimlach. Maar wel zo eentje die je tot in je tenen voelt.

Patz

Niet mijn verhaal

Soms zien dingen er anders uit dan het echt is. Kijk eens naar de foto hierboven. Een buitengewoon controversiële foto van Thomas Hoepker, gemaakt op 9/11. Het laat een groep jonge mensen zien die, terwijl de Twin Towers op de achtergrond in brand staan, relaxed met elkaar kletsen.

Deze foto was zo controversieel, dat de fotograaf de foto toen niet wilde publiceren.

Hoepker's vertelde bij de foto het verhaal over de -move on- mentaliteit van de amerikanen. De mensen op de foto waren alweer verder gegaan met hun leven. 'Er was niks mis met deze mensen ' vertelde hij, 'ze waren al verder gegaan met hun leven'. Een misschien schokkende, maar begrijpbare constatering.

Ik moest ogenblikkelijk terugdenken aan een documentaire waar ik behoorlijk dichtbij aanwezig was geweest.

Beeld uit de docu van Marco Zuilhof 'It's Magic Times'

Rond 2000 werkte ik als conceptmaker bij MagicMinds. Het was een tijd dat alles niet groot genoeg kon en dat ambities de vrije ruimte kregen. Ook bij dit bedrijf. We waren anders, we gingen anders met elkaar om dan iedereen om ons heen gewend was. We waren zo anders dat een documentairemaker ons een jaar lang volgde. Een jaar waarin alles veranderde en het eens zo prachtige bedrijf Magicminds failliet ging. En allemaal gevolgd door een cameraploeg.

Deze mensen wilde dat verhaal vertellen. En wij wilde dat het verhaal verteld zou worden. Alleen hadden we toen nog niet door dat je van een situatie wel 100 verschillende verhalen kan maken of kan zien. En dat zonder kwade wil.

De mensen op de foto van Hoepker hebben altijd ontkent dat ze er relaxed bijzaten. Ze waren in shock en bespraken wat voor gevolgen de aanslag zou hebben om hun leven. Een aantal elementen in het beeld suggereren anders. Tel daarbij op het verhaal dat Hoepker wilde vertellen en er ontstond een nieuwe realiteit. Een combinatie van een aantal beeldelementen en het verhaal van de maker.

De documentaire over MagicMinds deed precies hetzelfde. Ik was geshockeerd door wat ik op de tv zag. Het vertelde een verhaal dat ik niet zo had meegemaakt. Wij speelde een rol in een verhaal van iemand anders. Het was geen manipulatie, het was geen kwade wil. Het waren een aantal beeldelementen en het verhaal van de maker. Een grappig en opmerkelijk verhaal, maar niet het verhaal dat ik had meegemaakt.

En weet je wat het mooiste van dit alles is? Dat beide verhalen waarschijnlijk waar zijn. Er bestaat geen 'waar' verhaal. Het is slechts het verhaal dat je zelf wil vertellen.

Patz

PS. Mooi artikel over de foto van Hoepker op http://apps.facebook.com/theguardian/commentisfree/2011/sep/02/911-photo-thomas-hoepker-meaning

Lees meer over de docu 'its Magic Time' op http://www.filmfestival.nl/nl/films/its-magic-time

Zaaien

Ik praat graag over wat ik doe. Allereerst ben ik blij en trots met wat ik doe. Maar ik heb ook ontdekt dat 'zaaien' enorm krachtig is. Misschien is het wel de belangrijkste factor van het min of meer slagen van mijn Circus.

Het begon al toen ik met een koffer vol concepten langs uitgevers leurde. Ik kan me nog herinneren dat heel veel mensen om mij heen mij adviseerde om dat niet te doen. Of ik moest in ieder geval, voor ik de concepten en ideeën liet zien mensen een verklaring laten ondertekenen zodat ze de concepten niet zouden 'stelen'.

Zie je het voor je? Een vreemde man met grote koffer staat voor je deur, wil je wat laten zien maar laat je eerste een verklaring ondertekenen?

Ik geloof daadwerkelijk dat die angst verlammend werkt. Ik zie het ook in de praktijk. Ik kom redelijk vaak mensen tegen die al 10 jaar lang dat ene geweldige plan hebben. Maar het aan niemand laten zien uit angst dat iemand het pikt. Of steeds met een stapel papieren rondlopen die je moet ondertekenen voordat ze het aan je willen vertellen.

Natuurlijk komt er een moment dat iemand een idee van je 'pikt'. Ik kan me nog herinneren dat, tijdens een internationale beurs in Frankfurt, iedereen enorm zenuwachtig deed over al die Chinezen die onze spullen in de stand fotografeerde. Maar wat is je alternatief? Niet laten zien? Natuurlijk zal het balen zijn, maar het zou ook wel een compliment zijn. En daarbij, ergens geloof ik dat ideeën stiekem helemaal geen eigendom zijn. Ik ben nog niet zo ver dat ik mijn ideeën helemaal zonder bescherming de markt op stuur (de merken en concepten worden wel min of meer vastgelegd), maar ik hoop dat er een tijd komt dat ik dat helemaal los ga laten.

Want niet alleen kunnen mensen geïnspireerd raken door wat je doet, of gewoon je idee overnemen (en misschien wel verbeteren!), ik ben er van overtuigd dat meer mensen tegelijk of bijna tegelijk hetzelfde idee bedenken. Het komt er eigenlijk op neer dat je wellicht alleen maar je echte unieke stempel op je product of concept kan zetten door middel van de uitwerking. Door middel van de liefde en vakmanschap die je er in stopt. And that's good enough for me!

Patz

Patz over CircusPatz...

De Verhalen*school

Zoals jullie weten heeft mijn verhalencircus alles te maken met fantasie. Ik heb er ongeveer 40 jaar over moeten doen om te ontdekken dat fantasie of verbeeldingskracht en verhalen mijn ding is. Of laat ik het anders zeggen. Ik heb er 40 jaar over gedaan om te herontdekken dat fantasie mijn ding was en is. Want als kind wist ik het natuurlijk wel.

Gelukkig had ik het niet helemaal weggestopt. Of laat ik het weer anders zeggen; gelukkig dat het onderwijssysteem en de wereld om mij heen het niet helemaal had weten uit te wissen.

De herontdekking kwam door mijn kinderen. In een woelige, onrustige periode in mijn leven had ik de deuren en ramen wijd opengezet op zoek naar iets nieuws. Door mijn eigen kinderen te observeren terwijl ik op zoek was naar mijn eigen 'ding' had ik het gevoel dat ik les kreeg. Les van twee kleine jongetjes. Over mezelf. En daar herontdekte ik mijn goud. Het goud dat er altijd al was geweest. En nu maak ik verhalen. Samen met mensen die verhalen vertellen ook geweldig vinden.

Maar ik wil meer.

Ik zou graag kinderen en ouders willen vertellen dat fantasie enorm belangrijk kan zijn. Zeker als het je ding is. Ik zou graag voorkomen dat de wereld om ons heen dat goud verstopt. En hoe kan je dat het best laten zien?

Ik begin een verhalen*school. In ons nieuwe verhalen*laboratorium in Utrecht waar we onze verhalen maken wil ik ook verhaalcurcussen en verhaalworkshops gaan houden. Voor kids die wat met fantasie en verhalen hebben en door mensen die verhalen door hun bloed hebben stromen. Om dat goud in al die kids glanzend te houden. Maar ook om ouders te verleiden om de mogelijkheden te laten zien van dat goud. Te vertellen dat het belangrijk is om naar de skills en passies te kijken van je kind in plaats van het kind zich aan te laten passen aan een maatschappij die niet te voorspellen is.

We starten er mee na de zomervakantie. We werken nu aan een mooi aanbod van verschillende verhaalworkshops en curcussen. Voor kids van een jaar of 7 tot een jaar of 12. En ik ga daar jullie nog heleboel over vertellen.

Patz

Concept & inspiratie; Hoe jij de Wonderbaarlijke Avontureneilanden ontdekte

Ieder nieuw verhaal begint met een vonkje in je kop. Een kleine, soms rare, maar soms ook volkomen logische brug die je maakt tussen twee 'dingen' en uiteindelijk kan leiden tot een echt 'ding'.

Het is altijd mooi om achteraf nog eens goed na te denken hoe het allemaal gekomen is. Dus ben ik de broodkruimels weer eens, in tegenovergestelde richting gaan volgen. Het resultaat is een nieuwe serie foto's; 'Inspiratie en Concept' op de Flickr gallery van het verhalencircus. Soms een klein verhaal en soms een wat groter. Maar wel als vaste voorwaarde dat er uiteindelijk een verhaalproduct uit is voortgekomen.

'Hoe jij de Wonderbaarlijke Avontureneilanden ontdekte' is het eerste verhaal in de gallery. Niet alleen heb ik echt de eerste notitie gevonden van ergens lang geleden, ook 1 van de belangrijkste inspiratiebronnen en de dummy waarmee ik aan ik-weet-niet-hoeveel-uitgevers het concept heb moeten uitleggen voor de vrienden van A.W.Bruna Uitgevers groen licht gaven voor het boek met kaart.

Loop eens op je gemak door de gallery heen. Wellicht plant ik hiermee in zaadje in jouw kop! (en dat zou toch geweldig zijn!)

http://www.flickr.com/photos/circuspatz-artwork/sets/72157629568270969/

Het uiteindelijke resultaat is te bewonderen via; http://www.circuspatz.com/eilandavontuur.html

Veel ontdek-plezier!

Patz